Căn cứ pháp lý áp dụng
Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã ban hành Công văn số 851/VKSTC-V2 năm 2026 nhằm tháo gỡ vướng mắc trong quá trình giải quyết các vụ việc liên quan đến hành vi đánh bạc, tổ chức đánh bạc và gá bạc. Văn bản này tập trung làm rõ cách vận dụng Điều 321 (Tội đánh bạc) và Điều 322 (Tội tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc) của Bộ luật Hình sự vào những tình huống phát sinh trong thực tiễn điều tra, truy tố, xét xử, trong đó có hình thức cá độ bóng đá qua mạng đang khá phổ biến hiện nay.
Minh họa: Hình sự & an toàn pháp lý — Ảnh: Published before 1945. · Public domain
Cách xác định số tiền đánh bạc khi đặt cược nhiều lượt trong một phiên đăng nhập
Một vướng mắc thường gặp là trường hợp một người truy cập vào tài khoản trên trang mạng để cá độ bóng đá, chơi bài hoặc đặt cược, thực hiện nhiều giao dịch đặt cược riêng lẻ, mỗi giao dịch có giá trị dưới 5 triệu đồng, nhưng nếu cộng gộp toàn bộ các giao dịch trong cùng một lần truy cập thì tổng số tiền lại vượt quá 5 triệu đồng. Câu hỏi đặt ra là hành vi này có đủ yếu tố cấu thành Tội đánh bạc theo Điều 321 Bộ luật Hình sự hay không.
Theo hướng dẫn tại Công văn 851/VKSTC-V2, đối với hình thức đánh bạc trực tuyến, "một lần đánh bạc" được xác định là toàn bộ khoảng thời gian tính từ lúc người chơi đăng nhập vào tài khoản cho đến khi đăng xuất khỏi hệ thống. Trong phạm vi một phiên đăng nhập như vậy, số tiền dùng để xác định trách nhiệm hình sự là tổng cộng toàn bộ số tiền đã đặt cược qua tất cả các lượt chơi trong phiên đó, chứ không tách riêng từng giao dịch để đối chiếu với mức 5 triệu đồng. Nói cách khác, nếu tổng giá trị các lần đặt cược trong cùng một phiên đăng nhập đạt hoặc vượt ngưỡng luật định, hành vi vẫn có thể bị xem xét xử lý hình sự dù mỗi giao dịch riêng lẻ có giá trị thấp hơn mức tối thiểu quy định.
Xác định tình tiết "trong cùng một lần" tại điểm c khoản 1 Điều 322
Tình huống thứ hai được Công văn 851/VKSTC-V2 giải đáp liên quan đến cách hiểu tình tiết "trong cùng một lần" quy định tại điểm c khoản 1 Điều 322 Bộ luật Hình sự, áp dụng đối với hành vi tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc.
Theo hướng dẫn nghiệp vụ, một "lần" tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc trên thực tế có thể diễn ra qua nhiều đợt khác nhau chứ không nhất thiết chỉ gói gọn trong một thời điểm duy nhất. Do đó, tình tiết "trong cùng một lần" cần được hiểu theo phạm vi của sự việc mà các đợt đó cùng gắn liền, chẳng hạn: cùng tham gia trong một lô đề, cùng cá độ trong một trận đấu bóng đá cụ thể, hoặc cùng cá cược trong một kỳ đua ngựa nhất định. Khi xác định số tiền làm căn cứ xử lý hình sự, cơ quan tố tụng phải cộng dồn giá trị tiền từ tất cả các đợt thuộc cùng một lần theo cách hiểu nêu trên; nếu tổng số tiền đó đạt từ 20 triệu đồng trở lên thì tình tiết định khung tương ứng được coi là đã thỏa mãn.
Trình tự xác minh khi giải quyết vụ việc
Từ nội dung hướng dẫn nêu trên, việc xác minh và xử lý một vụ việc có dấu hiệu cá độ bóng đá qua mạng thường được tiến hành theo các bước cơ bản sau đây.
Trước hết, cơ quan có thẩm quyền cần làm rõ hành vi cá độ có được thực hiện thông qua phương tiện mạng hay không, bởi cách xác định "một lần" chơi sẽ khác nhau tùy theo hình thức trực tuyến hay trực tiếp.
Tiếp theo, cần xác định chính xác tổng số tiền đã được sử dụng để đặt cược trong phạm vi một phiên đăng nhập, đối với người tham gia đánh bạc; hoặc trong phạm vi một sự việc cụ thể như một trận đấu, một kỳ đua ngựa, một lô đề, đối với người có hành vi tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc.
Sau khi có số liệu tổng hợp, cơ quan có thẩm quyền đối chiếu số tiền này với các mức định lượng được quy định tại Điều 321 và Điều 322 Bộ luật Hình sự để xác định hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm hay chưa, đồng thời xác định khung hình phạt tương ứng nếu có tình tiết định khung liên quan đến giá trị số tiền đánh bạc.
Cuối cùng, căn cứ kết quả đối chiếu nêu trên, cơ quan tố tụng tiến hành các thủ tục tố tụng cần thiết theo quy định của pháp luật hiện hành khi xác định có dấu hiệu tội phạm.
Ý nghĩa của hướng dẫn đối với thực tiễn xử lý
Hướng dẫn tại Công văn 851/VKSTC-V2 góp phần thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật giữa các cơ quan tố tụng ở nhiều địa phương, tránh tình trạng mỗi nơi vận dụng một cách khác nhau đối với cùng một dạng hành vi. Việc xác định rõ ranh giới của "một lần" chơi cũng như cách cộng dồn số tiền đặt cược còn có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm xử lý đúng người, đúng hành vi, tương xứng với tính chất và mức độ nguy hiểm mà hành vi cá độ bóng đá, tổ chức đánh bạc gây ra cho trật tự an toàn xã hội. Đồng thời, cách hướng dẫn này cũng hạn chế tình trạng lách quy định bằng cách cố tình chia nhỏ số tiền đặt cược thành nhiều giao dịch riêng lẻ trong cùng một lần chơi để né tránh mức xử lý hình sự tương ứng.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
