Căn cứ pháp lý
Quy định về lương hưởng khi làm việc tại các ngày lễ, tết được ghi rõ tại Bộ luật Lao động năm 2019, cụ thể ở Điều 98 (quy định tiền công làm thêm giờ và làm việc ban đêm) và Điều 112 (quy định ngày nghỉ lễ, tết, bao gồm ngày Tết Âm lịch).
Đối với kỳ Tết Âm lịch năm 2020, áp dụng là Bộ luật Lao động năm 2012 — Điều 97, quy định về tiền lương làm thêm giờ và làm việc ban đêm theo nguyên tắc tương tự. Ngoài ra, Nghị định số 145/2020/NĐ-CP của Chính phủ cung cấp các hướng dẫn chi tiết và cơ chế thực thi đối với các quy định của Bộ luật Lao động liên quan đến mức lương làm thêm giờ và làm việc ban đêm.
Lịch nghỉ Tết Âm lịch hàng năm được xác định qua Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc sắp xếp, hoán đổi ngày nghỉ, kèm theo các văn bản phê duyệt của các cơ quan có thẩm quyền. Các văn bản pháp luật khác hiện hành cũng cung cấp hướng dẫn thực thi Bộ luật Lao động đối với tiền lương và chế độ hưởng ngày lễ, tết.
Minh họa: Lao động & việc làm — Ảnh: Lusi Lindwurm · CC BY-SA 4.0
Nguyên tắc tính toán tiền lương
Theo lịch nghỉ được phê duyệt, người lao động được hưởng khoảng 7 ngày liên tiếp dịp Tết Âm lịch, bao gồm cả các ngày tết chính thức (hưởng nguyên lương) và ngày hoán đổi theo kế hoạch. Luật quy định người lao động có quyền nghỉ làm việc và nhận đủ lương trong 5 ngày Tết Âm lịch chính thức; những ngày khác tính theo quy tắc về làm việc vào ngày lễ.
Khi làm việc vào ngày lễ tết, mức lương tối thiểu phải bằng 300% tiền lương theo mức thực trả hàng ngày, không bao gồm tiền lương của ngày lễ mà người lao động được hưởng nguyên lương. Nếu tính tổng cộng, người lao động nhận được tối thiểu bằng 100% tiền lương (phần hưởng nguyên lương ngày lễ) cộng với 300% tiền lương (phần bồi thường làm thêm), tức tổng là 400% so với mức tiền lương bình thường.
Công thức cơ bản: Tiền lương làm việc vào ngày tết = (tiền lương từng ngày × 300%) + (tiền lương ngày lễ hưởng nguyên lương). Hoặc có thể tính gộp: tiền lương ngày bình thường × 400%.
Ví dụ: Nếu tiền lương ngày công bình thường là 500.000 đồng, khi làm việc vào ngày Tết, người lao động phải nhận tối thiểu 2.000.000 đồng cho ngày làm đó.
Trường hợp người lao động làm việc ban đêm tại ngày lễ tết, ngoài mức 300% nêu trên, phải được bổ sung thêm tối thiểu 30% tiền lương tính theo mức thực trả. Nếu làm thêm giờ vào ban đêm của ngày lễ tết, thêm nữa được bổ sung 20% tiền lương theo mức thực trả hàng ngày.
Trách nhiệm của nhà sử dụng lao động
Người sử dụng lao động có bổn phận thanh toán đầy đủ và kịp thời tiền lương, tiền bồi thường làm thêm giờ cho người lao động theo đúng quy định. Trước khi triệu tập người lao động làm việc vào ngày nghỉ Tết, cần có thỏa thuận rõ ràng với người lao động. Trong quá trình thi hành, phải tuân thủ đúng các quy định về thời gian làm việc, thời gian nghỉ ngơi.
Người sử dụng lao động không được trả lương dưới mức quy định, nếu vi phạm sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính và phải hoàn trả phần tiền thiếu cho người lao động.
Quy trình thực hiện
Để thực hiện đúng quy định, doanh nghiệp cần tuân theo các bước:
-
Xác định chính xác lịch nghỉ Tết Âm lịch dựa trên Quyết định của cơ quan phê duyệt và nội quy nội bộ của đơn vị.
-
Kiểm tra, thống kê những người lao động có nhu cầu làm việc vào các ngày lễ tết do yêu cầu sản xuất hoặc hoạt động kinh doanh.
-
Xác định chính xác tiền lương bình thường (tính theo ngày) của mỗi cá nhân dựa trên tiền lương thực trả hiện tại.
-
Áp dụng các tỷ lệ: tiền bồi thường 300% cho làm thêm vào ngày tết, cộng thêm 30% nếu vào ban đêm, cộng thêm 20% nếu là thêm giờ ban đêm của ngày lễ tết.
-
Lập các bảng lương chi tiết, bảng thanh toán tiền làm thêm và tiến hành thanh toán đầy đủ, kịp thời.
-
Lưu giữ toàn bộ chứng từ, bảng chấm công, giấy tờ thỏa thuận làm thêm giờ và hồ sơ thanh toán theo quy định.
Những điểm lưu ý
Mức lương tối thiểu khi làm việc vào ngày lễ tết là 300% tiền lương thực trả, không bao gồm tiền lương ngày lễ hưởng nguyên; tổng mức tối thiểu là 400% mức lương ngày bình thường. Vi phạm sẽ phải chịu xử phạt hành chính và hoàn trả tiền.
Việc yêu cầu làm thêm giờ hoặc làm việc vào ngày lễ tết cần sự chấp thuận của người lao động, trừ những trường hợp pháp luật cho phép huy động mà không cần xin phép.
Năm 2020 là giai đoạn chuyển tiếp: kỳ Tết năm 2020 áp dụng Bộ luật Lao động năm 2012, còn Bộ luật Lao động năm 2019 có hiệu lực từ 01/01/2021 với nguyên tắc tương tự. Doanh nghiệp cần cập nhật thường xuyên những quy định pháp luật mới nhất để áp dụng cho các kỳ Tết tiếp theo.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
