Cơ sở pháp lý
Công văn 196/TANDTC-GĐKTIII ngày 26/8/2026 của Tòa án nhân dân tối cao về việc rút kinh nghiệm trong công tác xét xử, giải quyết các vụ việc liên quan đến hôn nhân và gia đình. Điều 26 Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH quy định về nghĩa vụ chịu án phí dân sự sơ thẩm. Khoản 3 Điều 157 Bộ luật Tố tụng dân sự quy định về nghĩa vụ chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ trong vụ án ly hôn.
Nội dung chi tiết
Công văn 196/TANDTC-GĐKTIII đã chỉ ra rằng nhiều Tòa án trong quá trình giải quyết vụ án ly hôn đã không xác định đúng nghĩa vụ chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ. Cụ thể, một số Tòa án đã căn cứ vào Điều 26 Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH để xác định nghĩa vụ này, nhưng thực tế, điều này không áp dụng cho chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ mà chỉ quy định về án phí dân sự sơ thẩm. Theo quy định tại khoản 3 Điều 157 Bộ luật Tố tụng dân sự, nguyên đơn trong vụ án ly hôn phải chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, không phụ thuộc vào việc Tòa án chấp nhận hay không chấp nhận yêu cầu. Trong trường hợp cả hai bên thuận tình ly hôn, mỗi bên sẽ chịu một nửa chi phí này.
Quy trình thực hiện
- Nguyên đơn nộp đơn yêu cầu xem xét, thẩm định tại chỗ.
- Tòa án tiến hành xem xét, thẩm định tại chỗ theo yêu cầu của đương sự hoặc khi cần thiết.
- Thẩm phán thông báo trước cho các bên đương sự và đại diện Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc Công an xã, phường về thời gian, địa điểm xem xét, thẩm định.
- Thẩm phán tiến hành xem xét, thẩm định tại chỗ và lập biên bản ghi lại kết quả.
- Biên bản phải có chữ ký của người tham gia và được xác nhận bởi đại diện Ủy ban nhân dân hoặc Công an xã.
Lưu ý quan trọng
Các Tòa án cần lưu ý rằng việc xác định nghĩa vụ chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ phải tuân thủ đúng quy định của pháp luật. Thời hạn thực hiện các bước trong quy trình cần được đảm bảo theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Để tránh rủi ro pháp lý, các bên đương sự cần chuẩn bị đầy đủ tài liệu và chứng cứ liên quan đến yêu cầu xem xét, thẩm định.
Minh họa: Hôn nhân & gia đình — Ảnh: The government of the Republic of Vietnam · Public domain
Lưu ý quan trọng: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.