Luật Lao động áp dụng 2026 và văn bản hướng dẫn Bộ luật Lao động

Cơ sở pháp lý

Luật Lao động áp dụng từ năm 2026 là Bộ luật Lao động 2019, được sửa đổi, bổ sung bởi các luật sau:

• Luật Bảo hiểm xã hội 2024, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025
• Luật Công nghiệp công nghệ số 2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026
• Luật Dân số 2025, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026
• Luật Giáo dục nghề nghiệp 2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026

Chính phủ cũng đã ban hành hai Nghị định liên quan đến phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực nội vụ, bao gồm:

• Nghị định 128/2025/NĐ-CP quy định về phân quyền, phân cấp trong quản lý Nhà nước lĩnh vực nội vụ
• Nghị định 129/2025/NĐ-CP quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương hai cấp trong lĩnh vực quản lý Nhà nước của Bộ Nội vụ

Bộ luật Lao động 2019 quy định các tiêu chuẩn lao động, quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của người lao động, người sử dụng lao động, tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở, tổ chức đại diện người sử dụng lao động trong quan hệ lao động và các quan hệ khác liên quan trực tiếp đến quan hệ lao động, cũng như quản lý nhà nước về lao động.

Nội dung chi tiết

Các văn bản hướng dẫn Bộ luật Lao động 2019 hiện nay bao gồm:

• Nghị định 283/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, ban hành ngày 15/7/2026, có hiệu lực từ ngày 10/9/2026.
• Nghị định 337/2025/NĐ-CP quy định về hợp đồng lao động điện tử, ban hành ngày 24/12/2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
• Nghị định 293/2025/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, ban hành ngày 10/11/2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
• Nghị định 219/2025/NĐ-CP quy định về người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam, ban hành ngày 07/8/2025, có hiệu lực từ ngày 07/8/2025.
• Nghị định 99/2024/NĐ-CP sửa đổi Điểm p Khoản 1 Điều 2 Nghị định 83/2022/NĐ-CP quy định về nghỉ hưu ở tuổi cao hơn đối với cán bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý, ban hành ngày 26/7/2024, có hiệu lực từ ngày 26/7/2024.
• Nghị định 70/2023/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 152/2020/NĐ-CP quy định về người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam và tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam, ban hành ngày 18/9/2023, có hiệu lực từ ngày 18/9/2023.
• Nghị định 83/2022/NĐ-CP quy định về nghỉ hưu ở tuổi cao hơn đối với cán bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý, ban hành ngày 18/10/2022, có hiệu lực từ ngày 20/10/2022.
• Nghị định 12/2022/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, ban hành ngày 17/01/2022, có hiệu lực từ ngày 17/01/2022, hết hiệu lực từ ngày 10/9/2026.
• Nghị định 152/2020/NĐ-CP quy định về người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam và tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam, ban hành ngày 30/12/2020, có hiệu lực từ ngày 15/02/2021.
• Nghị định 145/2020/NĐ-CP hướng dẫn Bộ luật Lao động về điều kiện lao động và quan hệ lao động, ban hành ngày 14/12/2020, có hiệu lực từ ngày 01/02/2021.
• Nghị định 135/2020/NĐ-CP quy định về tuổi nghỉ hưu, ban hành ngày 18/11/2020, có hiệu lực từ ngày 01/01/2021.

Các thông tư hướng dẫn bao gồm:

• Thông tư 56/2026/TT-BXD quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi đối với người lao động làm công việc có tính chất đặc biệt trên biển, ban hành ngày 6/7/2026, có hiệu lực từ ngày 1/9/2026.
• Thông tư 26/2025/TT-BNV về Danh mục vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, ban hành ngày 29/12/2025, có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
• Thông tư 20/2023/TT-BCT quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi đối với người lao động làm các công việc có tính chất đặc biệt trong lĩnh vực thăm dò, khai thác dầu khí trên biển, ban hành ngày 08/11/2023, có hiệu lực từ ngày 25/12/2023.
• Thông tư 09/2020/TT-BLĐTBXH hướng dẫn Bộ luật Lao động về lao động chưa thành niên, được sửa đổi bởi Thông tư 08/2023/TT-BLĐTBXH.

Quy trình thực hiện

1. Xác định nhu cầu và điều kiện lao động theo quy định của Bộ luật Lao động 2019 và các văn bản hướng dẫn.
2. Chuẩn bị hồ sơ cần thiết theo quy định của các nghị định và thông tư liên quan.
3. Thực hiện các bước đăng ký, ký kết hợp đồng lao động hoặc thực hiện các quy trình liên quan đến việc sử dụng lao động.
4. Thực hiện các nghĩa vụ về bảo hiểm xã hội và các quyền lợi khác cho người lao động theo quy định.

Lưu ý quan trọng

Các rủi ro có thể xảy ra bao gồm việc không tuân thủ các quy định về hợp đồng lao động, bảo hiểm xã hội, và các quyền lợi của người lao động. Thời hạn thực hiện các quy định cần được chú ý, đặc biệt là các nghị định và thông tư có hiệu lực trong thời gian tới. Tài liệu cần chuẩn bị bao gồm hợp đồng lao động, hồ sơ bảo hiểm xã hội, và các chứng từ liên quan đến việc làm của người lao động.

Minh họa: Lao động & việc làm — Ảnh: The government of the Democratic Republic · Public domain

Lưu ý quan trọng: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.