Căn cứ pháp lý
Ngày 30 tháng 6 năm 2026, Bộ Tài chính chính thức ban hành Thông tư số 90/2026/TT-BTC, quy định các nội dung liên quan đến công tác đăng ký thuế. Theo văn bản này, Tờ khai đăng ký thuế tổng hợp dành cho cá nhân có nguồn thu nhập từ tiền lương, tiền công — được ký hiệu là Mẫu số 05-ĐKT-TH — được ban hành kèm theo Phụ lục II của Thông tư 90/2026/TT-BTC. Đây là biểu mẫu thống nhất áp dụng chung trên phạm vi cả nước, thay thế cho các mẫu tờ khai trước đó không còn phù hợp với yêu cầu quản lý thuế trong giai đoạn hiện nay.
Minh họa: Lao động & việc làm — Ảnh: Ministry of Finance of India · GODL-India
Đối tượng và mục đích sử dụng Mẫu số 05-ĐKT-TH
Mẫu số 05-ĐKT-TH được thiết kế dành riêng cho các cơ quan, tổ chức chi trả thu nhập thực hiện việc đăng ký thuế thay cho cá nhân đã có văn bản ủy quyền hợp lệ. Nói cách khác, khi người lao động ủy quyền cho đơn vị chi trả thu nhập của mình đứng ra làm thủ tục đăng ký mã số thuế hoặc điều chỉnh thông tin đăng ký thuế, đơn vị chi trả thu nhập sẽ sử dụng chính biểu mẫu này để tổng hợp thông tin và gửi đến cơ quan thuế quản lý.
Một điểm cần đặc biệt lưu ý là trên tờ khai chỉ tồn tại hai chỉ tiêu loại trừ lẫn nhau: "Đăng ký thuế" (áp dụng cho trường hợp cấp mã số thuế lần đầu) và "Thay đổi thông tin đăng ký thuế" (áp dụng cho trường hợp cập nhật, điều chỉnh thông tin đã đăng ký trước đó). Cơ quan chi trả thu nhập chỉ được đánh dấu vào đúng một trong hai chỉ tiêu này, tương ứng chính xác với nội dung mà cá nhân đã ủy quyền, tuyệt đối không được đánh dấu đồng thời cả hai chỉ tiêu trên cùng một tờ khai.
Nguyên tắc kê khai thông tin trên tờ khai
Đối với trường hợp đăng ký thuế lần đầu, cá nhân mang quốc tịch Việt Nam và đã có dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư chỉ cần kê khai duy nhất số định danh cá nhân tại chỉ tiêu số (7) trên tờ khai. Khi đó, các chỉ tiêu còn lại từ số (8) đến số (17) — vốn dùng để khai báo các thông tin nhân thân, nơi cư trú — sẽ không bắt buộc phải điền. Lý do là hệ thống của cơ quan thuế sẽ tự động đối chiếu và lấy dữ liệu về nơi đăng ký thường trú cũng như nơi ở hiện tại của cá nhân trực tiếp từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, qua đó giảm bớt khối lượng thông tin phải kê khai thủ công cho người nộp thuế.
Riêng đối với trường hợp đề nghị thay đổi thông tin đăng ký thuế đã có trước đó, cá nhân bắt buộc phải ghi rõ mã số thuế đã được cấp hoặc số định danh cá nhân vào chỉ tiêu số (3) của tờ khai. Với các chỉ tiêu khác, người kê khai chỉ cần điền những nội dung thực sự có sự thay đổi so với thông tin đã đăng ký trước đây; những chỉ tiêu không phát sinh thay đổi thì để trống, không cần nhắc lại thông tin cũ đã có trong hồ sơ.
Mẫu số 05-ĐKT-TH ban hành theo Thông tư 90/2026/TT-BTC chính thức được áp dụng kể từ ngày 1 tháng 7 năm 2026.
Trình tự, thủ tục thực hiện
Việc đăng ký thuế thông qua Mẫu số 05-ĐKT-TH thường được tiến hành theo bốn bước cơ bản như sau.
Bước một, đơn vị chi trả thu nhập cần thu thập và hoàn thiện văn bản ủy quyền từ phía cá nhân có nhu cầu đăng ký hoặc điều chỉnh thông tin thuế, bảo đảm văn bản ủy quyền hợp lệ, có đầy đủ chữ ký của các bên liên quan.
Bước hai, căn cứ nội dung ủy quyền cùng thông tin thực tế của cá nhân, đơn vị chi trả thu nhập tiến hành điền các chỉ tiêu trên Mẫu số 05-ĐKT-TH theo đúng hướng dẫn tại Phụ lục II kèm theo Thông tư 90/2026/TT-BTC, lưu ý phân biệt rõ giữa trường hợp đăng ký mới và trường hợp thay đổi thông tin để đánh dấu đúng chỉ tiêu tương ứng.
Bước ba, sau khi hoàn tất, tờ khai được nộp đến cơ quan thuế trực tiếp quản lý đơn vị chi trả thu nhập hoặc quản lý cá nhân liên quan, theo đúng thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ đăng ký thuế đã được quy định.
Bước bốn, đơn vị chi trả thu nhập cần chủ động theo dõi tiến độ xử lý hồ sơ và tiếp nhận thông báo phản hồi từ cơ quan thuế về kết quả đăng ký hoặc kết quả thay đổi thông tin đăng ký thuế của cá nhân, kịp thời bổ sung hồ sơ nếu bị yêu cầu điều chỉnh hoặc giải trình thêm.
Thời hạn, hồ sơ cần chuẩn bị và rủi ro cần lưu ý
Vì Mẫu số 05-ĐKT-TH chính thức có hiệu lực áp dụng từ ngày 1/7/2026, các đơn vị chi trả thu nhập có nhu cầu đăng ký hoặc điều chỉnh thông tin thuế cho cá nhân nên chủ động hoàn tất việc chuẩn bị và nộp hồ sơ trước mốc thời gian này, nhằm tránh phát sinh vướng mắc trong giai đoạn chuyển tiếp giữa mẫu biểu cũ và mẫu biểu mới ban hành theo Thông tư 90/2026/TT-BTC.
Hồ sơ cần chuẩn bị chủ yếu bao gồm văn bản ủy quyền hợp lệ từ cá nhân, cùng các thông tin nhân thân cần thiết như số định danh cá nhân, mã số thuế đã được cấp trước đó (nếu có), và các nội dung cụ thể có thay đổi trong trường hợp điều chỉnh thông tin đăng ký.
Việc kê khai thiếu chính xác hoặc không đầy đủ thông tin trên tờ khai có thể dẫn đến một số rủi ro nhất định, chẳng hạn như hồ sơ bị cơ quan thuế trả lại để yêu cầu bổ sung, kéo dài thời gian xử lý, hoặc ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của cá nhân trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Do đó, đơn vị chi trả thu nhập cần rà soát kỹ lưỡng thông tin trước khi nộp, đặc biệt chú trọng các chỉ tiêu bắt buộc như số định danh cá nhân tại chỉ tiêu (7) đối với trường hợp đăng ký mới, hoặc mã số thuế/số định danh cá nhân tại chỉ tiêu (3) đối với trường hợp thay đổi thông tin, nhằm bảo đảm hồ sơ được cơ quan thuế tiếp nhận và xử lý thông suốt ngay từ lần nộp đầu tiên.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
