Căn cứ pháp lý
Khi phát hiện sai sót trong hồ sơ khai thuế hoặc các khoản thu đã nộp cho cơ quan thuế, người nộp thuế có quyền lập tờ khai bổ sung theo quy định tại Khoản 5 Điều 12 Luật Quản lý thuế 2025. Để hướng dẫn cụ thể, Khoản 6 Điều 12 Nghị định 252/2026/NĐ-CP nêu rõ rằng khai bổ sung phải được thực hiện trong kỳ tính thuế mà sai sót được phát hiện.
Quy định chi tiết tại Điểm d Khoản 6 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC làm rõ: người bán hàng sẽ kê khai hóa đơn điều chỉnh vào kỳ xuất phát sinh tài liệu đó, còn người mua hàng kê khai vào kỳ tiếp nhận tài liệu. Đối với những trường hợp liên quan đến khấu trừ thuế giá trị gia tăng chuyển kỳ sau, số thuế chênh lệch cần được kê khai trong kỳ phát hiện sai sót.
Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: Public domain
Phân loại sai sót và cách xử lý
Sai sót không ảnh hưởng đến tổng số tiền khai báo: Khi lỗi chỉ liên quan đến việc điền sai chỉ tiêu số 23 (giá trị hàng hóa mua vào) hoặc các chỉ tiêu về doanh thu bán hàng với các mức thuế suất khác nhau (chỉ tiêu 29, 30, 32, 32a), nhưng không làm thay đổi tổng doanh thu, doanh nghiệp không cần lập tờ khai bổ sung. Thay vào đó, chỉ cần chuẩn bị bản giải trình ghi rõ lỗi phát hiện cùng các tài liệu chứng minh liên quan để nộp cho cơ quan thuế.
Sai sót ảnh hưởng đến khấu trừ thuế giá trị gia tăng: Nếu sai sót làm cho chỉ tiêu 40 (khấu trừ bổ sung - KHBS) thay đổi, doanh nghiệp phải lập tờ khai bổ sung và bản giải trình riêng cho kỳ mà lỗi xảy ra. Trên tờ khai này, cần điều chỉnh các chỉ tiêu thuế đầu vào (23, 24, 25) về số lượng chính xác cùng với KHBS. Đồng thời, các chỉ tiêu doanh thu (29, 30, 31, 32, 33) cũng phải được sửa lại để phản ánh đúng thực tế, có kèm theo KHBS điều chỉnh.
Xác định kỳ kê khai chênh lệch
Khi chỉ tiêu 40 (KHBS) có giá trị dương (tức khấu trừ tăng thêm), số chênh lệch này sẽ được kê khai vào chỉ tiêu 38 của tờ khai trong kỳ phát hiện sai sót. Ngược lại, nếu chỉ tiêu 43 (KHBS) có giá trị âm (khấu trừ giảm), khoản chênh lệch giảm sẽ được kê khai vào chỉ tiêu 37 của cùng kỳ phát hiện.
Một lưu ý quan trọng: doanh nghiệp cần đảm bảo rằng chỉ tiêu 22 của kỳ hiện tại phù hợp với chỉ tiêu 43 của tờ khai chính thức kỳ liền trước, mà không cộng gộp các chỉnh sửa từ nhiều tờ khai cùng lúc.
Quy trình triển khai
Trước tiên, xác định chính xác bản chất của sai sót và mức độ tác động của nó đối với các chỉ tiêu khai thuế. Nếu sai sót chỉ liên quan đến việc ghi sai chỉ tiêu mà không ảnh hưởng đến tổng số khai, chuẩn bị bản giải trình và tài liệu hỗ trợ để nộp.
Trường hợp ngược lại, khi sai sót làm thay đổi khấu trừ, bắt buộc phải lập tờ khai bổ sung cho kỳ bị sai, điều chỉnh toàn bộ các chỉ tiêu liên quan và nộp đủ số tiền thuế thiếu (nếu có). Tiếp theo, lập thêm tờ khai bổ sung cho kỳ phát hiện và kê khai chênh lệch tăng hoặc giảm vào các chỉ tiêu 37 hoặc 38 tương ứng.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
