Căn cứ ban hành và thời hạn áp dụng
Ngày 20/6/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn ký ban hành Quyết định số 28/2026/QĐ-UBND, quy định việc phân cấp thẩm quyền trong lĩnh vực quản lý đất đai trên địa bàn tỉnh. Văn bản này được xây dựng trên cơ sở khoản 1 Điều 14 (phân cấp lĩnh vực đất đai) và khoản 1 Điều 15 (trình tự, thủ tục hành chính) của Nghị định số 49/2026/NĐ-CP, do Chính phủ ban hành ngày 31 tháng 01 năm 2026. Quyết định chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2026 và được áp dụng đến trước ngày 01 tháng 3 năm 2027; trường hợp trong thời gian này có văn bản quy phạm pháp luật mới được ban hành thay thế thì thực hiện theo quy định mới. Riêng những hồ sơ, công việc đã được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận trước ngày Quyết định có hiệu lực vẫn tiếp tục được giải quyết theo quy định pháp luật đang áp dụng tại thời điểm tiếp nhận.
Minh họa: Đất đai & nhà ở — Ảnh: USDAgov · Public domain
Nhóm thẩm quyền do Ủy ban nhân dân tỉnh trực tiếp thực hiện
Theo Điều 3 của Quyết định, Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn giữ lại và trực tiếp thực hiện những nhiệm vụ có tính chất phức tạp, tác động lớn đến quyền và lợi ích của tổ chức, cá nhân sử dụng đất, cụ thể gồm:
- Quyết định thu hồi đất phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh, căn cứ Điều 78 Luật Đất đai.
- Thu hồi đất để triển khai dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, theo Điều 79 Luật Đất đai, có đối chiếu với khoản 2 Điều 3 Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội.
- Thu hồi đất đối với các trường hợp vi phạm pháp luật về đất đai, căn cứ Điều 81 Luật Đất đai.
- Thu hồi đất trong các tình huống chấm dứt việc sử dụng đất theo quy định, người sử dụng đất tự nguyện trả lại đất, hoặc phần đất đang tiềm ẩn nguy cơ đe dọa tính mạng con người, theo Điều 82 Luật Đất đai.
- Phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, căn cứ Điều 87 Luật Đất đai.
Như vậy, những nội dung được giữ ở cấp tỉnh chủ yếu xoay quanh các quyết định thu hồi đất có mức độ ảnh hưởng rộng, liên quan an ninh - quốc phòng hoặc cần sự thẩm định ở cấp quản lý cao hơn trước khi ban hành.
Nhóm thẩm quyền phân cấp cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, phường
Song song đó, nhiều thủ tục đất đai gắn liền trực tiếp với hoạt động sản xuất, sinh hoạt của người dân và doanh nghiệp tại cơ sở được chuyển giao cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân các xã, phường chủ động giải quyết, bao gồm:
- Giao đất thuộc trường hợp không thu tiền sử dụng đất, căn cứ Điều 118 Luật Đất đai.
- Giao đất, cho thuê đất và cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, theo khoản 2 Điều 123 Luật Đất đai.
- Xem xét, chấp thuận hoặc không chấp thuận đề nghị của tổ chức kinh tế về thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất, căn cứ Điều 127 Luật Đất đai.
- Phê duyệt phương án sử dụng đất kết hợp đa mục đích, theo Điều 99 Nghị định số 102/2024/NĐ-CP.
- Phê duyệt phương án sử dụng đất nông nghiệp, căn cứ khoản 6 Điều 45 Luật Đất đai.
- Phê duyệt phương án sử dụng đối với đất trồng lúa, theo khoản 7 Điều 45 Luật Đất đai.
- Phê duyệt phương án góp quyền sử dụng đất để triển khai dự án chỉnh trang, phát triển khu dân cư nông thôn, căn cứ điểm b khoản 2 Điều 219 Luật Đất đai.
Việc phân cấp theo hướng này giúp rút ngắn khoảng cách giữa nơi giải quyết thủ tục với người có nhu cầu, đồng thời san sẻ bớt khối lượng công việc mang tính thường xuyên cho cấp tỉnh.
Trình tự, hồ sơ thực hiện thủ tục theo phân cấp mới
Bên cạnh việc phân định thẩm quyền, Quyết định 28/2026/QĐ-UBND còn quy định cụ thể quy trình xử lý áp dụng thống nhất trên địa bàn toàn tỉnh. Tổ chức, cá nhân và cơ quan có thẩm quyền cần thực hiện theo trình tự sau:
- Xác định đúng cơ quan, người có thẩm quyền giải quyết đối với từng loại thủ tục cụ thể, căn cứ nội dung phân cấp tại Điều 3 của Quyết định.
- Chuẩn bị hồ sơ theo đúng mẫu biểu được ban hành kèm theo Phụ lục II của Quyết định.
- Thực hiện tuần tự các bước trong trình tự, thủ tục hành chính theo hướng dẫn tại Phụ lục I của Quyết định.
- Nộp hồ sơ đến đúng cơ quan có thẩm quyền tương ứng để được tiếp nhận, thẩm định và giải quyết theo quy định.
Tuân thủ đầy đủ trình tự nêu trên giúp hồ sơ được xử lý nhanh hơn, đồng thời hạn chế tình trạng hồ sơ bị trả lại do nộp sai cơ quan thẩm quyền hoặc thiếu mẫu biểu theo yêu cầu.
Một số lưu ý khi áp dụng trong giai đoạn chuyển tiếp
Người dân, doanh nghiệp và cả cơ quan thực thi cần lưu ý phạm vi áp dụng của Quyết định 28/2026/QĐ-UBND chỉ giới hạn trong khoảng thời gian từ ngày 01/7/2026 đến trước ngày 01/3/2027. Đây là giai đoạn mang tính chuyển tiếp, gắn với lộ trình sắp xếp lại tổ chức chính quyền địa phương hai cấp theo định hướng của pháp luật đất đai hiện hành. Nếu trong khoảng thời gian này có văn bản quy phạm pháp luật mới được ban hành, nội dung của văn bản mới sẽ được ưu tiên áp dụng thay cho quy định phân cấp tại Quyết định này.
Ngoài ra, đối với các hồ sơ, công việc đã được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận trước ngày 01/7/2026, việc xử lý tiếp theo vẫn thực hiện theo quy định pháp luật có hiệu lực tại thời điểm tiếp nhận hồ sơ, không áp dụng phân cấp thẩm quyền mới đối với các hồ sơ này. Do đó, tổ chức, cá nhân đang có hồ sơ tồn đọng nên chủ động liên hệ với cơ quan đã tiếp nhận trước đó để được hướng dẫn cụ thể, tránh nhầm lẫn về thẩm quyền giải quyết trong giai đoạn giao thoa giữa quy định cũ và quy định mới.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
