Khung pháp lý cho sửa đổi hệ thống chính sách đất đai
Vào ngày 30 tháng 6 năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát hành Chỉ thị số 7023/CT-BNNMT, quy định yêu cầu chiến lược và nhiệm vụ xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội cho lĩnh vực này năm 2027. Chỉ thị đặc biệt nhấn mạnh trách vụ của các cơ quan trung ương, cơ quan nông nghiệp tỉnh thành phố, và các đơn vị trực thuộc Bộ trong việc rà soát, đề xuất và hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đất đai.
Minh họa: Đất đai & nhà ở — Ảnh: USDAgov · Public domain
Phạm vi rà soát và hoàn thiện pháp luật
Chỉ thị 7023/CT-BNNMT bao hàm sửa đổi đồng bộ các chính sách pháp luật trên nhiều lĩnh vực: đất đai, bảo vệ tài nguyên và môi trường (bao gồm nước, khoáng sản, địa chất), sản xuất nông nghiệp (cây trồng, chăn nuôi, lâm nghiệp, thủy sản), cơ sở hạ tầng nông thôn (đê điều, phòng chống thiên tai). Mục tiêu là tháo gỡ những vướng mắc pháp lý tồn tại, đồng thời tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển của ngành. Cụ thể, Chỉ thị yêu cầu thực hiện ba nhiệm vụ chiến lược chính: (1) hoàn thiện các cơ chế thể chế và nâng cao hiệu lực thực thi pháp luật; (2) chuyển đổi mô hình giám sát từ kiểm tra trước thực hiện sang kiểm tra sau thực hiện; (3) xây dựng các quy chuẩn, tiêu chuẩn, và định mức kinh tế-kỹ thuật phù hợp với tiêu chuẩn hiện đại nhằm giảm gánh nặng tuân thủ pháp luật.
Những điều chỉnh cụ thể về cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi năm 2026 đề xuất bổ sung các trường hợp không được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (hay còn gọi là sổ đỏ) theo Điều 151 của Luật Đất đai năm 2024. Đầu tiên, không cấp chứng chỉ đối với đất được giao để quản lý nằm trong các trường hợp quy định ở Điều 7 Luật Đất đai, ngoại trừ trường hợp đất được giao để sử dụng chung. Thứ hai, khi đất đã có thông báo thu hồi còn hiệu lực hoặc đã có quyết định thu hồi từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền, không cấp sổ đỏ, tuy nhiên nếu đã trôi qua ba năm kể từ ngày có quyết định mà chưa thực hiện thu hồi, điều kiện này hết hiệu lực. Thứ ba, với tài sản gắn liền với đất có thông báo hoặc quyết định giải tỏa hay thu hồi, cũng không cấp giấy chứng nhận; ngoại lệ tương tự áp dụng khi ba năm đã trôi qua kể từ thông báo hoặc quyết định mà không thực hiện.
Tiến trình triển khai
Quá trình thực hiện Chỉ thị tuân theo một chuỗi các bước có thứ tự. Bước đầu tiên là các cơ quan, đơn vị liên quan phải nghiên cứu kỹ lưỡng nội dung Chỉ thị 7023/CT-BNNMT cùng các quy định pháp luật hiện hành có liên quan. Bước thứ hai yêu cầu phát triển các đề xuất cụ thể về những nhiệm vụ chủ chốt cần thực hiện năm 2027 liên quan đến cải cách hệ thống chính sách đất đai. Bước thứ ba là thực hiện rà soát sâu rộng, đề xuất sửa đổi, và hoàn thiện các quy định pháp luật theo hướng dẫn của Chỉ thị. Bước thứ tư liên quan đến chuyển đổi phương thức quản lý nhà nước từ mô hình kiểm tra trước thực hiện sang mô hình kiểm tra sau thực hiện. Bước cuối cùng là cập nhật, bổ sung các quy chuẩn, tiêu chuẩn, định mức kinh tế-kỹ thuật phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế hiện đại.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.