Căn cứ pháp lý áp dụng
Mẫu số 02/KK-TNCN — tờ khai thuế thu nhập cá nhân (TNCN) — được ban hành trên cơ sở Thông tư số 89/2026/TT-BTC, do Bộ trưởng Bộ Tài chính ký ban hành ngày 30/6/2026. Thông tư này có nhiệm vụ cụ thể hóa một số điều khoản của Luật Quản lý thuế, đồng thời triển khai chi tiết tinh thần của Nghị định số 252/2026/NĐ-CP — văn bản do Chính phủ ban hành nhằm tổ chức thực hiện và hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế. Đây chính là hệ thống văn bản pháp lý làm nền tảng cho toàn bộ nội dung, hình thức và các chỉ tiêu kê khai được quy định tại mẫu 02/KK-TNCN.
Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: Soviet Post · Public domain
Đối tượng và phạm vi áp dụng
Mẫu 02/KK-TNCN được thiết kế để áp dụng chung cho cả hai nhóm chủ thể: cá nhân cư trú và cá nhân không cư trú tại Việt Nam, với điều kiện có phát sinh thu nhập từ tiền lương hoặc tiền công. Biểu mẫu khai thuế theo phiên bản mới được đính kèm tại Phụ lục I của Thông tư 89/2026/TT-BTC, thay thế cho mẫu biểu đã sử dụng trước đó.
Việc mở rộng phạm vi áp dụng cho cả cá nhân không cư trú cho thấy nỗ lực thống nhất một đầu mối biểu mẫu, giúp cơ quan thuế thuận tiện hơn trong việc quản lý, đối chiếu dữ liệu kê khai của nhiều nhóm người nộp thuế khác nhau trên cùng một hệ thống biểu mẫu.
Những lưu ý quan trọng khi kê khai
Khi sử dụng mẫu 02/KK-TNCN, người nộp thuế cần đặc biệt chú ý một số nội dung sau:
- Đối với cá nhân thuộc diện được miễn hoặc giảm thuế theo Hiệp định tránh đánh thuế hai lần mà Việt Nam là thành viên, hồ sơ khai thuế của lần kê khai đầu tiên bắt buộc phải nộp đồng thời cùng hồ sơ thông báo về việc miễn, giảm thuế theo Hiệp định. Việc nộp riêng lẻ, không đồng bộ hai loại hồ sơ này có thể khiến yêu cầu miễn, giảm thuế không được cơ quan thuế chấp nhận đúng thời hạn.
- Với khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công phát sinh dưới hình thức thưởng bằng cổ phiếu, cá nhân có nghĩa vụ khai thuế trực tiếp, không thông qua tổ chức chi trả thu nhập thực hiện khấu trừ thay như các khoản thu nhập thông thường khác.
- Tại các chỉ tiêu [35] và [45] trên biểu mẫu, người nộp thuế thể hiện số thuế được miễn dành riêng cho nhóm nhân lực công nghiệp, công nghệ số chất lượng cao và nhân lực công nghệ cao. Chính sách ưu đãi miễn thuế này có thời hạn áp dụng tối đa 05 năm, được xác định căn cứ theo Điều 41 và Điều 42 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP.
Thời điểm có hiệu lực và nguyên tắc chuyển tiếp
Mẫu 02/KK-TNCN ban hành kèm theo Thông tư 89/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2026. Đây là mốc thời gian quan trọng mà người nộp thuế cần ghi nhớ để tránh sử dụng nhầm biểu mẫu.
Đối với những hồ sơ khai thuế tương ứng với kỳ tính thuế phát sinh trước ngày 01/7/2026, nguyên tắc chuyển tiếp được áp dụng là: người nộp thuế vẫn tiếp tục sử dụng mẫu biểu đã áp dụng trước thời điểm Thông tư 89/2026/TT-BTC có hiệu lực, chứ không được áp dụng mẫu mới cho các kỳ tính thuế thuộc giai đoạn trước đó. Nói cách khác, việc lựa chọn mẫu biểu phụ thuộc vào kỳ tính thuế phát sinh nghĩa vụ, chứ không phụ thuộc vào thời điểm thực tế nộp hồ sơ.
Trình tự, thủ tục thực hiện khai thuế
Để hoàn tất nghĩa vụ khai thuế TNCN theo mẫu 02/KK-TNCN, người nộp thuế có thể tham khảo trình tự các bước cơ bản sau:
- Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ khai thuế theo đúng biểu mẫu số 02/KK-TNCN được quy định tại Phụ lục I Thông tư 89/2026/TT-BTC, bảo đảm kê khai chính xác các chỉ tiêu liên quan đến thu nhập, các khoản giảm trừ và số thuế được miễn (nếu có).
- Nộp hồ sơ khai thuế đã chuẩn bị tới cơ quan thuế có thẩm quyền quản lý trực tiếp, theo đúng thời hạn quy định của pháp luật về quản lý thuế.
- Đối với trường hợp thuộc diện được miễn, giảm thuế theo Hiệp định tránh đánh thuế hai lần, người nộp thuế cần chuẩn bị và nộp kèm hồ sơ thông báo miễn, giảm thuế cùng thời điểm với hồ sơ khai thuế lần đầu, tránh nộp tách rời gây chậm trễ trong việc xử lý.
- Tiếp tục thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ thuế còn lại theo đúng quy định của pháp luật hiện hành, bao gồm cả việc lưu trữ hồ sơ, chứng từ liên quan để phục vụ công tác kiểm tra, đối chiếu của cơ quan thuế khi cần thiết.
Việc nắm rõ mẫu biểu, thời điểm áp dụng và trình tự kê khai nêu trên sẽ giúp người nộp thuế thực hiện đúng, đủ nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân, đồng thời hạn chế tối đa rủi ro sai sót hoặc chậm trễ trong quá trình kê khai theo quy định mới.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
