Căn cứ pháp lý áp dụng
Chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ áp dụng cho năm 2026 được ban hành tại Quyết định số 34/2026/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân thành phố. Nội dung của quyết định này được xây dựng trên nền tảng các quy định pháp luật hiện hành sau đây:
- Luật Đất đai năm 2024 (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024): khoản 2 Điều 104, khoản 5 Điều 109, khoản 7 và khoản 10 Điều 111.
- Nghị định số 88/2024/NĐ-CP: khoản 3 Điều 4; khoản 1 Điều 14; khoản 2 Điều 15; Điều 16; điểm b khoản 2 Điều 17; điểm c khoản 1 Điều 18; khoản 2 Điều 19; khoản 6 Điều 20; khoản 1 và khoản 2 Điều 21; khoản 3 Điều 22; khoản 2 Điều 23; điểm c khoản 1 và khoản 2 Điều 24.
- Nghị quyết số 254/2025/QH15: khoản 4, điểm c khoản 9, điểm a khoản 11 và khoản 12 Điều 3.
- Khoản 3 Điều 19 Nghị định 88/2024/NĐ-CP, nội dung này đã được bổ sung thêm tại khoản 6 Điều 11 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP.
Với những nội dung mà Quyết định 34/2026/QĐ-UBND chưa quy định cụ thể, việc thực hiện sẽ tuân theo các quy định tương ứng của Luật Đất đai năm 2024 cùng hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành có liên quan. Cách tiếp cận này giúp bảo đảm quy định của địa phương luôn thống nhất với khung pháp lý cấp trên, tránh chồng chéo hoặc mâu thuẫn khi áp dụng vào thực tế thu hồi đất tại Cần Thơ.
Minh họa: Đất đai & nhà ở — Ảnh: U.S. Navy photo by Petty Officer 1st Clas · Public domain
Mức bồi thường chi phí tháo dỡ, di chuyển, lắp đặt tài sản
Trọng tâm của quy định là ấn định mức bồi thường cụ thể cho chi phí tháo dỡ, di dời và lắp đặt lại tài sản trong trường hợp hộ gia đình, cá nhân buộc phải di chuyển tài sản do bị Nhà nước thu hồi đất. Các mức được quy định như sau:
- Trường hợp việc thu hồi đất chỉ khiến hộ gia đình, cá nhân phải di chuyển tài sản sang phần diện tích còn lại của cùng một thửa đất: mức bồi thường chi phí tháo dỡ, vận chuyển, lắp đặt là 7.000.000 đồng.
- Đối với những trường hợp còn lại của hộ gia đình, cá nhân, mức bồi thường được chia theo hai nhóm đối tượng:
- Nhóm không thuộc diện được hỗ trợ tiền theo Điều 5 và Điều 6 của quy định: mức bồi thường là 13.000.000 đồng.
- Nhóm thuộc diện được hỗ trợ tiền theo Điều 5 và Điều 6: mức bồi thường là 26.000.000 đồng.
- Đối với cơ quan, đơn vị, tổ chức (không phải hộ gia đình, cá nhân), chi phí tháo dỡ, di chuyển, lắp đặt được bồi thường căn cứ theo thiệt hại thực tế phát sinh, không áp dụng mức khoán cố định như đối với hộ gia đình, cá nhân.
- Riêng trường hợp phải tháo dỡ, di dời hệ thống máy móc, dây chuyền sản xuất, việc bồi thường cũng được xác định theo thiệt hại thực tế tại thời điểm tháo dỡ, vận chuyển và lắp đặt lại, không áp dụng mức cố định.
Việc phân định rõ các nhóm đối tượng và mức bồi thường tương ứng giúp quá trình chi trả diễn ra minh bạch, hạn chế khiếu nại phát sinh do áp dụng không đồng nhất giữa các trường hợp.
Trách nhiệm lập, thẩm định và phê duyệt dự toán bồi thường
Đơn vị được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có trách nhiệm trực tiếp lập dự toán chi phí bồi thường, hoặc lựa chọn thuê một đơn vị tư vấn có đủ điều kiện năng lực chuyên môn để thực hiện việc lập dự toán này. Sau khi hoàn tất, dự toán phải được gửi đến cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành có thẩm quyền để tổ chức thẩm định.
Chỉ sau khi có kết quả thẩm định, hồ sơ dự toán mới được trình lên cơ quan có thẩm quyền xem xét, phê duyệt chính thức. Quy trình hai bước này — thẩm định rồi mới phê duyệt — nhằm kiểm soát chặt chẽ tính chính xác của số liệu, hạn chế sai sót có thể gây thiệt hại cho người có đất bị thu hồi cũng như bảo đảm sử dụng đúng, đủ nguồn ngân sách nhà nước dành cho công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.
Quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi thu hồi đất nêu trên chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 03/4/2026.
Trình tự thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
Việc triển khai chính sách bồi thường chi phí di chuyển tài sản khi Nhà nước thu hồi đất tại Cần Thơ được thực hiện tuần tự theo các bước sau:
- Đơn vị, tổ chức được phân công nhiệm vụ bồi thường tiến hành lập dự toán chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với từng trường hợp cụ thể phát sinh trên thực tế.
- Dự toán sau khi lập xong được gửi đến cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành để tổ chức thẩm định theo đúng thẩm quyền và trình tự quy định.
- Trên cơ sở kết quả thẩm định, hồ sơ được trình lên cơ quan có thẩm quyền để xem xét, phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho từng trường hợp.
- Căn cứ phương án đã được phê duyệt, đơn vị thực hiện tiến hành chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ cho hộ gia đình, cá nhân, cơ quan, đơn vị, tổ chức có tài sản bị ảnh hưởng bởi việc thu hồi đất.
Người dân, tổ chức thuộc diện bị thu hồi đất nên theo dõi sát từng bước trong quy trình này để nắm được tiến độ lập và phê duyệt phương án, chủ động chuẩn bị các giấy tờ, hồ sơ liên quan đến tài sản cần di dời nhằm phối hợp thuận lợi với đơn vị thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại địa phương.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
