Căn cứ pháp lý và mục đích ban hành
Ngày 25/3/2026, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định 33/2026/QĐ-UBND nhằm phân cấp việc thực hiện một số nhiệm vụ quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn Thành phố. Văn bản này được xây dựng dựa trên quy định tại khoản 1 Điều 14 Nghị định 49/2026/NĐ-CP cùng các văn bản quy phạm pháp luật liên quan khác. Mục tiêu của việc phân cấp là chuyển giao một phần thẩm quyền hiện đang thuộc Ủy ban nhân dân Thành phố xuống cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, qua đó rút ngắn quy trình xử lý hồ sơ đất đai, giảm tải cho cấp thành phố và đưa việc giải quyết thủ tục đến gần người dân, doanh nghiệp hơn.
Minh họa: Đất đai & nhà ở — Ảnh: USDAgov · Public domain
Những thẩm quyền đất đai được giao cho cấp xã
Theo nội dung Quyết định 33/2026/QĐ-UBND, hàng loạt nhiệm vụ trong lĩnh vực đất đai trước đây do cấp Thành phố đảm nhiệm nay được chuyển giao cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện, cụ thể như sau:
Thứ nhất, thẩm quyền quyết định giao đất không thu tiền sử dụng đất căn cứ Điều 118 Luật Đất đai được trao cho cấp xã, ngoại trừ những trường hợp đã được phân cấp riêng cho Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp.
Thứ hai, cấp xã được quyết định giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, cũng như điều chỉnh các quyết định giao đất, cho thuê đất đã ban hành, và gia hạn thời hạn sử dụng đất đối với những trường hợp được miễn toàn bộ tiền sử dụng đất.
Thứ ba, cấp xã có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất cho các đối tượng thuộc diện được miễn tiền sử dụng đất, đồng thời tiếp tục thực hiện việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo các quy định chung của Luật Đất đai.
Thứ tư, cấp xã chịu trách nhiệm phê duyệt phương án sắp xếp lại diện tích đất ở để hình thành khu dân cư, cũng như xem xét, chấp thuận phương án sử dụng đất nông nghiệp do các tổ chức kinh tế và cá nhân đề xuất.
Thứ năm, đối với công tác thu hồi đất, cấp xã được trao quyền ra quyết định thu hồi đất trong các trường hợp đã được quy định tại Luật Đất đai, ban hành Thông báo thu hồi đất, đồng thời phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư liên quan.
Thứ sáu, cấp xã cũng được giao quyền quyết định giá đất cụ thể, giá bán nhà ở tái định cư, cũng như quyết định thành lập Hội đồng thẩm định giá đất cụ thể để phục vụ công tác định giá.
Thứ bảy, đối với cá nhân và cộng đồng dân cư, cấp xã trực tiếp quyết định việc giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất mà không cần trình lên cấp Thành phố như trước.
Trình tự giải quyết hồ sơ tại cấp xã
Việc thực hiện các nhiệm vụ đất đai được phân cấp nêu trên tại cấp xã được tiến hành theo một quy trình gồm nhiều bước nối tiếp nhau. Trước tiên, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã tiếp nhận hồ sơ do tổ chức, cá nhân nộp và kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ. Sau khi hồ sơ được tiếp nhận, cơ quan có thẩm quyền tiến hành thẩm định nội dung hồ sơ theo các quy định pháp luật hiện hành. Trên cơ sở kết quả thẩm định, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã ban hành quyết định giao đất, cho thuê đất hoặc các quyết định khác có liên quan tùy theo tính chất hồ sơ.
Đối với các trường hợp đủ điều kiện, cơ quan có thẩm quyền tiến hành cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho tổ chức, cá nhân theo đúng quy định. Trường hợp phát sinh nhu cầu thu hồi đất, cấp xã sẽ ban hành Thông báo thu hồi đất theo trình tự luật định. Cuối cùng, khi việc thu hồi đất gắn với nghĩa vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tương ứng trước khi tổ chức thực hiện trên thực tế.
Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân khi thực hiện thủ tục
Khi tham gia các thủ tục đất đai thuộc phạm vi phân cấp nêu trên, tổ chức và cá nhân cần chủ động tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật liên quan để tránh phát sinh rủi ro pháp lý trong quá trình thực hiện. Các mốc thời hạn được ấn định cho từng loại thủ tục cần được tuân thủ nghiêm túc, không để chậm trễ làm ảnh hưởng đến quyền lợi của chính mình cũng như tiến độ chung của cơ quan giải quyết.
Về hồ sơ, người có nhu cầu cần chuẩn bị đầy đủ các loại giấy tờ tương ứng với từng thủ tục, bao gồm hồ sơ đề nghị giao đất, tài liệu chứng minh quyền sử dụng đất hợp pháp, cùng các giấy tờ khác theo quy định của pháp luật đất đai hiện hành. Việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, chính xác ngay từ đầu sẽ giúp rút ngắn thời gian thẩm định và hạn chế việc phải bổ sung, chỉnh sửa nhiều lần trong quá trình xử lý.
Nhìn chung, việc phân cấp thẩm quyền đất đai xuống cấp xã theo Quyết định 33/2026/QĐ-UBND thể hiện chủ trương cải cách hành chính, đưa việc giải quyết thủ tục hành chính về đất đai đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội, đồng thời vẫn đặt ra yêu cầu tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật đối với cả cơ quan thực hiện lẫn tổ chức, cá nhân có liên quan.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
