Sửa đổi quy định pháp luật về hoàn thuế GTGT phải đảm bảo thuận lợi nhất cho doanh nghiệp

Cơ sở pháp lý

1. Luật Quản lý thuế 2019 (số 38/2019/QH14, có hiệu lực từ 01/7/2020) — văn bản chủ đạo quy định về quản lý thuế, trong đó có nguyên tắc, trình tự xử lý hoàn thuế, thời hạn giải quyết hồ sơ hoàn thuế và trách nhiệm của cơ quan quản lý thuế, người nộp thuế (NNT).

Điều 70 — Xử lý số thuế nộp thừa (trong đó có hoàn thuế); Điều 71 — Nhiệm vụ hoàn thuế của cơ quan quản lý thuế; Điều 75 — Thời hạn giải quyết hồ sơ hoàn thuế; Điều 76 — Nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan quản lý thuế trong công tác hoàn thuế.

2. Luật Thuế giá trị gia tăng (số 13/2008/QH12, sửa đổi, bổ sung năm 2013 và 2016) — quy định về các trường hợp được hoàn thuế GTGT, gồm hoàn thuế đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu; hoàn thuế đối với dự án đầu tư; hoàn thuế khi số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết trong kỳ.

3. Nghị định 126/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 của Chính phủ — quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế về khai thuế, nộp thuế, hoàn thuế, gồm các quy định về hồ sơ, thẩm quyền và trình tự giải quyết hoàn thuế.

4. Thông tư 80/2021/TT-BTC ngày 29/9/2021 của Bộ Tài chính — hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế và Nghị định 126/2020/NĐ-CP, quy định chi tiết thủ tục hoàn thuế, thẩm quyền giải quyết và trách nhiệm của NNT khi đề nghị hoàn thuế.

5. Thông báo số 676/TB-BTC ngày 02/8/2023 của Bộ Tài chính — giao Tổng cục Thuế chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan liên quan, địa phương khẩn trương rà soát các quy định pháp luật về hoàn thuế GTGT để sửa đổi, hướng dẫn trong trường hợp cần thiết, tạo điều kiện thuận lợi, thủ tục nhanh, gọn và bảo đảm thời gian hoàn thuế GTGT nhanh nhất cho doanh nghiệp.

Văn bản pháp luật được tra cứu, đối chiếu tại Cổng thông tin điện tử của Chính phủ: vanban.chinhphu.vn.

Nội dung chi tiết

Hoàn thuế GTGT là quyền lợi tài chính quan trọng của doanh nghiệp: doanh nghiệp được hoàn lại số thuế GTGT đầu vào đã nộp khi đáp ứng các điều kiện theo quy định, qua đó khôi phục dòng tiền để tái đầu tư và mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, thực tiễn thực hiện thời gian qua cho thấy vẫn còn những vướng mắc, bất cập trong các quy định về hoàn thuế GTGT nằm rải rác ở Luật, Nghị định, Thông tư, gây khó khăn cho cả NNT lẫn cơ quan thuế trong quá trình xử lý hồ sơ.

Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: Eastern Telegraph Company Limited · Public domain

Yêu cầu rà soát, sửa đổi. Thực hiện Thông báo số 676/TB-BTC ngày 02/8/2023, Bộ Tài chính giao Tổng cục Thuế chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát toàn diện các quy định pháp luật về hoàn thuế GTGT để sửa đổi, hướng dẫn trong trường hợp cần thiết. Mục tiêu xuyên suốt là tạo điều kiện thuận lợi nhất, thủ tục nhanh, gọn cho doanh nghiệp và bảo đảm thời gian hoàn thuế GTGT nhanh nhất. Phó Tổng cục trưởng Đặng Ngọc Minh nhấn mạnh yêu cầu này phải được quán triệt trong toàn ngành Thuế.

Phạm vi rà soát. Ngày 28/8, Tổng cục Thuế đã có văn bản gửi Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các đơn vị thuộc Tổng cục Thuế yêu cầu rà soát, tổng hợp các vướng mắc, bất cập về chính sách pháp luật liên quan đến công tác hoàn thuế GTGT tại Luật, Nghị định, Thông tư và đề xuất phương án xử lý để báo cáo Bộ Tài chính trình cấp có thẩm quyền xem xét, sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật. Việc rà soát tập trung vào các quy định về điều kiện hoàn thuế, hồ sơ hoàn thuế, trình tự giải quyết, thẩm quyền cũng như thời hạn xử lý hồ sơ.

Trách nhiệm của hai phía. Bên cạnh việc sửa đổi chính sách, Tổng cục Thuế đồng thời yêu cầu phân định rõ trách nhiệm của NNT và trách nhiệm của cán bộ, công chức thuế trong quá trình triển khai thực hiện. Điều này nhằm bảo đảm hồ sơ đề nghị hoàn thuế được chuẩn bị đúng, đủ theo quy định, đồng thời hạn chế tình trạng xử lý chậm, kéo dài hoặc đùn đẩy trách nhiệm giữa các bộ phận, góp phần tháo gỡ khó khăn kịp thời cho NNT.

Đề xuất sửa đổi cụ thể. Phó Tổng cục trưởng Đặng Ngọc Minh đề nghị Vụ Chính sách chủ trì tổng hợp đầy đủ ý kiến từ các đơn vị, đồng thời tham mưu việc sửa đổi, bổ sung các quy định có liên quan phải cụ thể đến từng điều, khoản tại Luật, Nghị định, Thông tư. Yêu cầu này giúp các đề xuất sửa đổi có tính khả thi, đúng thẩm quyền và dễ dàng được cấp có thẩm quyền xem xét, ban hành, bảo đảm tính thống nhất giữa các văn bản quy phạm pháp luật về hoàn thuế GTGT.

Quy trình thực hiện

1. Bộ Tài chính giao nhiệm vụ: Thông báo số 676/TB-BTC ngày 02/8/2023 giao Tổng cục Thuế chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan liên quan, địa phương rà soát các quy định pháp luật về hoàn thuế GTGT để sửa đổi, hướng dẫn khi cần thiết.
2. Tổng cục Thuế triển khai đến toàn ngành: Ngày 28/8, Tổng cục Thuế ra văn bản gửi Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các đơn vị thuộc Tổng cục để thực hiện rà soát, tổng hợp vướng mắc.
3. Các đơn vị rà soát, tổng hợp: Các Cục Thuế và đơn vị thuộc Tổng cục rà soát các quy định về hoàn thuế GTGT tại Luật, Nghị định, Thông tư, nhận diện bất cập, khó khăn và đề xuất phương án xử lý.
4. Tổng hợp và tham mưu sửa đổi: Vụ Chính sách chủ trì tổng hợp đầy đủ ý kiến từ các đơn vị, phối hợp đề xuất sửa đổi, bổ sung cụ thể từng điều, khoản tại Luật, Nghị định, Thông tư để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp và NNT.
5. Báo cáo cấp có thẩm quyền: Phương án xử lý, đề xuất sửa đổi được báo cáo Bộ Tài chính để trình cấp có thẩm quyền xem xét, sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật và phân định rõ trách nhiệm giữa NNT với cán bộ, công chức thuế.
6. Theo dõi, công bố và áp dụng: Sau khi các quy định sửa đổi được ban hành, cơ quan thuế phổ biến, hướng dẫn thực hiện thống nhất trong toàn ngành; doanh nghiệp, NNT cập nhật và áp dụng theo quy định mới.

Lưu ý quan trọng

Định hướng không đổi: thuận lợi nhất cho doanh nghiệp. Mọi đề xuất sửa đổi quy định về hoàn thuế GTGT trong đợt rà soát này đều nhằm mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp và NNT, rút ngắn thời gian hoàn thuế và đơn giản hóa thủ tục hành chính. Đây là định hướng chính sách nhất quán của Bộ Tài chính và Tổng cục Thuế.

Phân định trách nhiệm giữa NNT và cơ quan thuế. Doanh nghiệp chịu trách nhiệm chuẩn bị hồ sơ đề nghị hoàn thuế đầy đủ, trung thực, đúng quy định; cán bộ, công chức thuế chịu trách nhiệm giải quyết hồ sơ trong thời hạn luật định. Khi quy định được sửa đổi, ranh giới trách nhiệm này sẽ được quy định rõ hơn để tránh chậm trễ, đùn đẩy.

Doanh nghiệp nên chủ động phản ánh vướng mắc. Việc tổng hợp phải đầy đủ ý kiến từ các đơn vị, trong đó có ý kiến phản ánh của doanh nghiệp tại địa phương. Doanh nghiệp gặp khó khăn, bất cập khi thực hiện hoàn thuế GTGT nên kịp thời phản ánh tới cơ quan thuế quản lý để được tổng hợp, đề xuất sửa đổi chính sách, góp phần cải thiện thủ tục cho chính mình và cộng đồng doanh nghiệp.

Theo dõi văn bản mới tại kênh chính thức. Quy định pháp luật về hoàn thuế GTGT có thể thay đổi sau đợt rà soát, sửa đổi. Doanh nghiệp nên theo dõi các văn bản mới được ban hành tại Cổng thông tin điện tử của Chính phủ (vanban.chinhphu.vn) và tham khảo hướng dẫn của cơ quan thuế quản lý để áp dụng đúng, kịp thời.

Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.