Căn cứ pháp lý
Vấn đề thời hạn đăng ký thuế lần đầu được quy định trong điểm a, khoản 3, Điều 6 của Nghị định 252/2026/NĐ-CP. Cùng nghị định này cũng nêu quy định về thời hạn để thông báo các thay đổi trong thông tin đăng ký thuế (điểm e, khoản 3, Điều 6). Ngoài ra, Điều 8 của Nghị định 252/2026/NĐ-CP đề cập đến các yêu cầu trong việc sử dụng mã số thuế.
Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: Ministry of Finance of India · GODL-India
Xác định thời hạn đăng ký thuế ban đầu
Theo quy định, người nộp thuế có thời hạn 10 ngày làm việc để thực hiện đăng ký thuế lần đầu. Thời điểm bắt đầu tính thời hạn này được xác định khác nhau tùy thuộc vào từng trường hợp:
Với các tổ chức đăng ký hoạt động kinh doanh, thời hạn được tính từ ngày cấp giấy phép thành lập và hoạt động, hoặc ngày có quyết định thành lập, hoặc tài liệu tương đương do cơ quan có thẩm quyền cấp. Đối với chi nhánh hay văn phòng giao dịch của tổ chức tín dụng, thời hạn tính từ ngày khai trương.
Với tổ chức, cá nhân không phải doanh nghiệp, thời hạn bắt đầu từ ngày bắt đầu thực hiện hoạt động sinh lợi.
Với nhà thầu nước ngoài hoặc nhà thầu phụ nước ngoài, thời hạn tính từ ngày ký kết hợp đồng nhận thầu và kê khai nộp thuế trực tiếp với cơ quan thuế. Đối với các hợp đồng dầu khí, thời hạn tính từ ngày ký kết hiệp định.
Với cá nhân trực tiếp đăng ký, thời hạn được tính từ ngày phát sinh khoản thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân. Nếu cá nhân đó đăng ký cho người phụ thuộc, ngày hạn chót không được vượt quá 31 tháng 12 của năm tính thuế.
Với những trường hợp khác chưa có mã số thuế, thời hạn bắt đầu từ ngày phát sinh khoản nợ với ngân sách nhà nước.
Quy định về thay đổi thông tin đăng ký thuế
Khi thông tin đã đăng ký có sự thay đổi, người nộp thuế phải thông báo cho cơ quan thuế trong vòng 10 ngày làm việc, kể từ ngày thay đổi xảy ra.
Tuy nhiên, đối với cá nhân, nếu thay đổi liên quan đến họ, tên, số định danh cá nhân, hoặc ngày sinh (với công dân Việt Nam), hoặc hộ chiếu (với người nước ngoài), thời hạn thông báo được kéo dài thành 20 ngày làm việc. Trường hợp xảy ra ở xã miền núi, vùng cao, biên giới, hoặc hải đảo, thời hạn này là 30 ngày làm việc. Thời điểm tính toán được xác định từ ngày thay đổi được ghi nhận trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Sử dụng mã số thuế trong các giao dịch
Người nộp thuế có trách nhiệm ghi mã số thuế vào các tài liệu liên quan đến nghĩa vụ thuế, bao gồm hóa đơn, chứng từ, và hồ sơ khác. Mã số này cũng phải được cung cấp khi mở tài khoản tại tổ chức tín dụng, thực hiện khai báo thuế, nộp tiền thuế, và thực hiện các giao dịch thuế khác.
Điều quan trọng là mã số thuế chỉ được sử dụng trong phạm vi các giao dịch liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ thuế. Không được sử dụng mã số này cho những giao dịch không liên quan đến các khoản nợ hoặc quyền lợi về thuế.
Các bước thực hiện đăng ký thuế
Để đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật, người nộp thuế cần thực hiện theo các bước sau:
Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ cần thiết cho việc đăng ký thuế lần đầu theo hướng dẫn của cơ quan thuế. Gửi hồ sơ đến cơ quan thuế có thẩm quyền quản lý trực tiếp trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ thuế. Nếu thông tin đăng ký có thay đổi, thực hiện thông báo với cơ quan thuế trong thời hạn qui định (10 ngày làm việc hoặc 20-30 ngày làm việc đối với cá nhân). Cung cấp mã số thuế cho những tổ chức, cá nhân cần thiết khi thực hiện các giao dịch liên quan đến thuế. Giữ các tài liệu và chứng từ liên quan để cơ quan thuế kiểm tra khi cần.
Những lưu ý quan trọng
Việc nắm rõ thời hạn đăng ký thuế lần đầu và thời hạn thông báo thay đổi thông tin là vô cùng quan trọng để tránh những vi phạm pháp luật về thuế. Người nộp thuế nên lập kế hoạch và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ trước khi thực hiện đăng ký, theo dõi chặt chẽ các ngày hạn để đảm bảo nộp đúng thời gian, cập nhật thông tin đến cơ quan thuế ngay khi có thay đổi, và bảo quản mã số thuế cùng sử dụng đúng cách trong các giao dịch liên quan.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
