Căn cứ pháp lý
Điều 18 của Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định chi tiết về trách nhiệm mà người mua phải tuân thủ liên quan đến hóa đơn điện tử trong quá trình giao dịch mua bán hàng hóa và dịch vụ.
Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: City of Chichester · Public domain
Quyền lợi của người mua hàng hóa và dịch vụ
Khi tham gia giao dịch thương mại, người mua được hưởng những quyền lợi cơ bản liên quan đến hóa đơn điện tử. Họ có quyền yêu cầu bên bán lập và giao một hóa đơn hợp pháp (ngoại trừ các trường hợp đặc thù không sử dụng hóa đơn điện tử). Người mua cũng có quyền cung cấp thông tin chính xác và đầy đủ cho người bán với mục đích lập hóa đơn chính xác.
Bên cạnh đó, người mua được quyền tra cứu và yêu cầu nhận tệp gốc của hóa đơn điện tử từ phía người bán. Đặc biệt, hóa đơn hợp pháp có thể được sử dụng cho nhiều mục đích:
- Xác thực tính hợp lệ và toàn vẹn của giao dịch mua bán hoặc cung ứng dịch vụ
- Làm minh chứng pháp lý chứng minh quyền sử dụng, quyền chiếm hữu tài sản hoặc để yêu cầu bồi thường tổn thất theo các quy định của pháp luật
- Lập hồ sơ đăng ký quyền chiếm hữu, quyền sử dụng và để kê khai các loại thuế, thanh toán vốn do ngân sách nhà nước cấp theo các quy định pháp luật hiện hành
- Tham gia các chương trình ưu đãi, khuyến mại liên quan đến sử dụng hóa đơn mà các tổ chức kinh tế, cơ quan thuế tổ chức và triển khai
Trách nhiệm của người mua hàng hóa và dịch vụ
Đối ứng với các quyền lợi, người mua phải chịu những trách nhiệm pháp lý nhất định. Trước hết, họ phải sử dụng hóa đơn điện tử theo đúng mục đích được quy định trong pháp luật, không sử dụng vào những mục đích không được phép hoặc gây thiệt hại.
Ngoài ra, khi được các cơ quan công quyền, cơ quan thuế hoặc các cơ quan có thẩm quyền yêu cầu, người mua có trách nhiệm cung cấp đầy đủ các thông tin ghi trên hóa đơn điện tử một cách kịp thời. Việc tuân thủ yêu cầu này là bắt buộc và có ý nghĩa quan trọng trong công tác quản lý và giám sát của nhà nước.
Hóa đơn điện tử mà người mua yêu cầu và tiếp nhận từ bên bán đóng vai trò đặc biệt: nó là căn cứ để xác định nghĩa vụ nộp thuế của người bán với ngân sách nhà nước. Từ đó, việc tuân thủ trách nhiệm của người mua góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch của hoạt động kinh tế và cải thiện hiệu quả của các biện pháp quản lý thuế.
Các bước thực hiện trong quá trình giao dịch
Quá trình liên quan đến hóa đơn điện tử diễn ra theo trình tự cụ thể. Ban đầu, khi thực hiện giao dịch mua bán, người mua phải gửi yêu cầu cho bên bán để lập hóa đơn điện tử. Đồng thời, họ cần cung cấp các thông tin chính xác, không sai sót, đầy đủ để bên bán có thể lập hóa đơn phù hợp với nội dung giao dịch thực tế.
Sau khi nhận hóa đơn điện tử từ bên bán, người mua phải kiểm tra kỹ lưỡng để đảm bảo các thông tin trên hóa đơn phù hợp với giao dịch và là chính xác. Tiếp theo, họ sử dụng hóa đơn này theo đúng quy định pháp luật và mục đích đã được phép. Cuối cùng, khi các cơ quan có thẩm quyền yêu cầu, người mua phải cung cấp thông tin từ hóa đơn một cách kịp thời và đầy đủ.
Những điểm lưu ý quan trọng
Người mua cần hiểu rõ rằng việc sử dụng hóa đơn điện tử phải hoàn toàn tuân thủ các quy định hiện hành của pháp luật. Nếu sử dụng hóa đơn không đúng mục đích hoặc không cung cấp thông tin khi được yêu cầu, người mua có thể phải chịu những hậu quả pháp lý nghiêm trọng.
Việc cung cấp thông tin phải được thực hiện trong thời gian quy định và không được chậm trễ, nhằm tránh các vi phạm pháp luật. Người mua cần chuẩn bị và lưu giữ đầy đủ các tài liệu liên quan, bao gồm chính bản hóa đơn điện tử và tất cả các thông tin có liên quan đến giao dịch mua bán để có thể xuất trình khi cần thiết.
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.
