Xổ số hóa đơn để chống trốn thuế

Cơ sở pháp lý

1. Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 quy định nguyên tắc quản lý thuế, quyền và nghĩa vụ của người nộp thuế, trong đó có nghĩa vụ lập và giao hóa đơn, chứng từ khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.

2. Nghị định 123/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hóa đơn, chứng từ; đây là văn bản nền tảng cho hóa đơn điện tử, việc cấp mã, truyền dữ liệu hóa đơn đến cơ quan thuế và việc khai thác dữ liệu hóa đơn phục vụ quản lý thuế.

3. Thông tư 78/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý thuế và Nghị định 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử.

4. Nghị định 126/2020/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế, bao gồm việc kê khai, nộp thuế và trách nhiệm của người nộp thuế đối với hoạt động kinh doanh.

5. Nghị định 125/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn; là căn cứ để xử lý hành vi không lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.

6. Các quyết định, kế hoạch triển khai chương trình hóa đơn may mắn do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Cục Thuế địa phương ban hành, quy định cụ thể về đối tượng tham gia, thể lệ quay số, cơ cấu giải thưởng và thời gian công bố kết quả.

Nội dung chi tiết

Xổ số hóa đơn, còn được gọi là chương trình hóa đơn may mắn, là hình thức quay số trúng thưởng dành cho người mua hàng hóa, dịch vụ có hóa đơn hợp pháp. Mỗi hóa đơn điện tử hợp lệ do người bán lập sẽ tương ứng với một mã số dự thưởng, và người mua có cơ hội nhận giải thưởng khi mã số đó được lựa chọn trong kỳ quay số do cơ quan thuế tổ chức. Đây là chương trình mang tính khuyến khích, hướng tới thay đổi thói quen của người tiêu dùng trong việc yêu cầu hóa đơn khi mua sắm.

Minh họa: Doanh nghiệp & hộ kinh doanh — Ảnh: Solomon203 · CC BY-SA 4.0

Mục đích cốt lõi của chương trình là khuyến khích người mua chủ động yêu cầu hóa đơn, qua đó tạo áp lực buộc người bán phải lập hóa đơn đầy đủ khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Khi người mua lấy hóa đơn, doanh thu thực tế của người bán được ghi nhận và truyền đến cơ quan thuế, làm tăng tính minh bạch của doanh thu kê khai và hạn chế tình trạng trốn thuế, gian lận thuế trong hoạt động kinh doanh.

Cơ chế hoạt động của chương trình dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử. Hóa đơn do người bán lập được truyền đến cơ quan thuế theo quy định, sau đó hệ thống tổng hợp và lọc ra các hóa đơn hợp lệ để đưa vào danh sách dự thưởng. Cơ quan thuế tổ chức quay số định kỳ theo thể lệ đã công bố, lựa chọn các mã số trúng thưởng, công bố kết quả và thực hiện trả thưởng cho người mua may mắn. Một số chương trình còn yêu cầu người mua đăng ký thông tin liên hệ để phục vụ việc xác minh và trao thưởng.

Cơ sở để triển khai chương trình nằm ở hạ tầng hóa đơn điện tử được xây dựng theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn thi hành. Khi dữ liệu hóa đơn điện tử được tập trung về cơ quan thuế, việc thống kê, đối chiếu và lựa chọn mã số dự thưởng trở nên khả thi trên phạm vi rộng, đồng thời giúp ngành thuế khai thác dữ liệu phục vụ quản lý thuế và phân tích rủi ro.

Lợi ích của chương trình được chia đều cho các bên. Người mua có thêm cơ hội nhận thưởng và được bảo vệ quyền lợi khi cần đổi trả, bảo hành; người bán tuân thủ tốt sẽ xây dựng được uy tín và tránh rủi ro bị xử phạt; cơ quan thuế nắm được dữ liệu doanh thu, mở rộng cơ sở thuế và nâng cao hiệu quả chống trốn thuế. Nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước đã triển khai chương trình hóa đơn may mắn với thể lệ và cơ cấu giải thưởng khác nhau, tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng người tiêu dùng.

Quy trình thực hiện

1. Người mua yêu cầu người bán lập và giao hóa đơn khi mua hàng hóa, cung cấp dịch vụ; cung cấp thông tin cần thiết để hóa đơn được lập đúng quy định.
2. Người bán lập hóa đơn điện tử theo đúng quy định về nội dung, tiêu thức và thời điểm lập hóa đơn; giao hóa đơn cho người mua và lưu giữ chứng từ đầy đủ.
3. Dữ liệu hóa đơn điện tử được truyền đến cơ quan thuế theo quy định; hệ thống ghi nhận, kiểm tra tính hợp lệ và đưa hóa đơn vào danh sách dự thưởng của chương trình.
4. Cơ quan thuế tổ chức quay số định kỳ theo thể lệ đã công bố, lựa chọn mã số trúng thưởng trên nguyên tắc công khai, minh bạch và có sự giám sát.
5. Cơ quan thuế công bố kết quả và thực hiện trả thưởng cho người mua trúng thưởng theo đúng thời hạn, thủ tục và cơ cấu giải thưởng đã quy định.
6. Người mua kiểm tra kết quả qua các kênh chính thức của cơ quan thuế và liên hệ xác minh, nhận thưởng khi có mã số trúng thưởng.

Lưu ý quan trọng

Xổ số hóa đơn là chương trình khuyến khích, không thay thế nghĩa vụ kê khai và nộp thuế của người nộp thuế. Người bán vẫn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế theo quy định, không được coi việc tham gia chương trình là căn cứ để giảm trừ hay miễn trách nhiệm thuế.

Người bán không lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn theo quy định; tùy mức độ vi phạm có thể bị xử lý nghiêm khắc hơn, bao gồm truy thu thuế và các chế tài liên quan.

Người mua nên yêu cầu hóa đơn khi mua hàng hóa, dịch vụ để vừa được tham gia chương trình, vừa bảo vệ quyền lợi của mình khi cần đổi trả, bảo hành hoặc khiếu nại sau này.

Kết quả quay số chỉ nên tra cứu qua các kênh chính thức của cơ quan thuế như trang thông tin điện tử của Cục Thuế, cổng dịch vụ thuế điện tử hoặc thông báo chính thức tại trụ sở cơ quan thuế địa phương.

Cần cảnh giác với các hành vi lừa đảo trúng thưởng giả mạo: không chuyển tiền, không cung cấp mã OTP, mật khẩu hay thông tin tài khoản ngân hàng cho bất kỳ cá nhân, tổ chức nào tự xưng là đơn vị trả thưởng; không truy cập đường dẫn lạ được gửi kèm thông báo trúng thưởng.

Nội dung nêu trên mang tính tham khảo, thể lệ và cơ cấu giải thưởng của từng chương trình có thể khác nhau theo quy định của địa phương; người đọc nên đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành và thông báo chính thức của cơ quan thuế để áp dụng chính xác.

Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn cụ thể cho từng trường hợp, vui lòng liên hệ với Luật An Dân Việt hoặc cơ quan có thẩm quyền.